Aktualności

PROJEKT NOWELIZACJI KODEKSU PRACY DOTYCZĄCY PODNOSZENIA KWALIFIKACJI ZAWODOWYCH JUŻ GOTOWY!

W ostatnim dniu marca 2009 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 103 Kodeksu pracy, dotyczący podnoszenia kwalifikacji zawodowych, jest niezgodny z Konstytucją RP. Tym samym rozporządzenie wydane na jego podstawie niebawem przestanie obowiązywać. Resort pracy tym razem nie zwlekał do ostatniej chwili - projekt stosownej nowelizacji przepisów jest już gotowy!

1. Artykuł 103 Kodeksu pracy i rozporządzenie wydane na jego podstawie tracą moc 10 kwietnia 2010 r.
Przypomnijmy, 31 marca 2009 r. Trybunał Konstytucyjny orzekł, że art. 103 Kodeksu pracy jest niezgodny z Konstytucją RP. Trybunał uznał wówczas, że przepis ten nie zawiera ani szczegółowo wskazanego zakresu spraw przekazanych do uregulowania w rozporządzeniu, ani wytycznych co do treści aktu wykonawczego, czyli pozostawia kwestie te do uregulowania właściwym ministrom w zbyt dowolny i swobodny sposób.
Wyrok TK został ogłoszony w Dzienniku Ustaw 10 kwietnia 2009 r. (Dz.U. nr 58, poz. 485). Zarówno art. 103 Kodeksu pracy jak i rozporządzenie wydane na jego podstawie (rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej oraz Ministra Pracy i Polityki Socjalnej z 12 października 1993 r. w sprawie zasad i warunków podnoszenia kwalifikacji zawodowych i wykształcenia ogólnego dorosłych) tracą moc z upływem 12 miesięcy od tej daty, czyli 10 kwietnia 2010 r.

2. Pracownik nie wymiga się od kształcenia
Ministerstwo pracy przygotowało projekt nowelizacji Kodeksu pracy dotyczący podnoszenia kwalifikacji zawodowych przez pracowników. Przede wszystkim warto zwrócić uwagę, że wszelkie zagadnienia z tym związane zostały przeniesione do Kodeksu pracy - projekt nowelizacji nie przewiduje regulowania zasad dokształcania pracowników w rozporządzeniu. Podstawową zmianą, jaka ma być wprowadzona w nowelizacji jest zobowiązanie pracownika do podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Obecnie pracodawca nie może „zmusić" pracownika do dokształcania - może mu to zaproponować, skierować, ale odbycie szkolenia nie jest obowiązkiem pracownika.
Projekt nowelizacji Kodeksu pracy zakłada, że pracownik na polecenie pracodawcy będzie zobowiązany do podnoszenia kwalifikacji, jeśli:

• jest to związane z wykonywaną pracą,
• odbywa się w czasie pracy pracownika albo pracodawca udziela czasu wolnego odpowiadającego czasowi podnoszenia kwalifikacji, przypadającemu poza normalnymi godzinami pracy, a w przypadku podnoszenia kwalifikacji w dniu wolnym od pracy zgodnie z obowiązującym pracownika rozkładem czasu pracy, innego dnia wolnego (zarówno czasu wolnego jak i dnia wolnego pracodawca będzie miał obowiązek udzielić do końca okresu rozliczeniowego, a za czas tych zwolnień pracownik zachowuje prawo do wynagrodzenia należnego za wymiar czasu pracy obowiązujący w danym okresie rozliczeniowym) oraz
• podnoszenie kwalifikacji odbywa się na koszt pracodawcy.

Jeśli zatem spełnione zostaną wszystkie powyższe warunki - pracownik nie będzie mógł odmówić odbycia szkolenia (kursu lub innej formy dokształcania) wskazanego przez pracodawcę.

3. Projekt nowych przepisów zakłada niższy wymiar urlopu szkoleniowego
Pracownikowi, który będzie podnosił kwalifikacje zawodowo na podstawie znowelizowanych przepisów będzie - zgodnie z projektem - z tego tytułu przysługiwał:
a) urlop szkoleniowy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia (na przygotowanie się i przystąpienie do egzaminów lub sprawdzianów oraz na przygotowanie pracy lub prac zaliczeniowych) w wymiarze nie niższym niż:

• 5 dni -jeżeli zakończenie podnoszenia kwalifikacji zawodowych wymaga złożenia egzaminu lub pracy zaliczeniowej,
• 10 dni - jeżeli zakończenie podnoszenia kwalifikacji zawodowych wymaga złożenia egzaminu a także pracy zaliczeniowej,

b) zwolnienie z części dnia pracy z zachowaniem prawa do wynagrodzenia w wymiarze umożliwiającym udział w obowiązkowych zajęciach przypadających w czasie pracy,
c) pokrycie opłat z tytułu podnoszenia kwalifikacji,
d) pokrycie kosztów zakupu podręczników i innych materiałów dydaktycznych lub pomocniczych,
e) zwrot kosztów przejazdu, zakwaterowania i wyżywienia, jeżeli podnoszenie kwalifikacji odbywa się w miejscowości niebędącej miejscem zamieszkania pracownika, ani też miejscem wykonywania przez niego pracy.

WAŻNE! Świadczenia z tytułu podnoszenia kwalifikacji zawodowych - zwolnione z podatku Zgodnie z projektem wartość świadczeń z tytułu podnoszenia kwalifikacji, ustalonych w umowie szkoleniowej albo przewidzianych w przepisach szczególnych, będzie podlegała zwolnieniu z podatku. Ze zwolnienia nie będzie korzystać wynagrodzenie za czas zwolnień z części dnia pracy oraz za czas urlopu szkoleniowego, przysługujących z zachowaniem prawa do wynagrodzenia.

4. Bez umowy szkoleniowej ani rusz
Podobnie jak w obecnym stanie prawnym, przy podnoszeniu kwalifikacji zawodowych pracownika, również po zmianach niezbędna będzie umowa szkoleniowa. Umowa obowiązkowo powinna określać:

• podmiot prowadzący podnoszenie kwalifikacji zawodowych przez pracownika,
• poziom, formę i sposób kształcenia,
• wymiar urlopu szkoleniowego,
• wymiar i częstotliwość zwolnień z części dnia pracy,
• wysokość pomocy w zakresie opłat za podnoszenie kwalifikacji, kosztów zakupu podręczników, materiałów dydaktycznych i pomocniczych oraz zakwaterowania, wyżywienia i dojazdów

- z uwzględnieniem zwłaszcza czasu trwania podnoszenia kwalifikacji zawodowych, częstotliwości i miejsca odbywania obowiązkowych zajęć, liczby egzaminów i sprawdzianów oraz prac zaliczeniowych, a także możliwości godzenia obowiązków pracowniczych z obowiązkami wynikającymi z podnoszenia kwalifikacji zawodowych. Poza tym, umowa będzie mogła określać, że w przypadku powtarzania obowiązkowych zajęć lub konieczności ponownego przystąpienia do egzaminów lub sprawdzianów pracodawca nie ponosi kosztów podnoszenia kwalifikacji, zakupu podręczników, materiałów dydaktycznych i pomocniczych oraz zakwaterowania, wyżywienia i dojazdów.
Dodatkowo, umowa będzie mogła nakładać na pracownika obowiązek:
a) pozostawania w zatrudnieniu po zakończeniu podnoszenia kwalifikacji zawodowych, przez okres nie przekraczający 3 lat,
b) zwrotu otrzymanej pomocy (kosztów podnoszenia kwalifikacji, zakupu podręczników, materiałów dydaktycznych i pomocniczych oraz zakwaterowania, wyżywienia i dojazdów) w wysokości proporcjonalnej do okresu zatrudnienia w czasie podnoszenia kwalifikacji zawodowych lub po ich zakończeniu, w razie:

• nieuzasadnionego niepodjęcia lub przerwania podnoszenia kwalifikacji zawodowych,
• rozwiązania stosunku pracy w trybie dyscyplinarnym (art. 52 Kodeksu pracy),
• rozwiązania stosunku pracy z inicjatywy pracownika przed ukończeniem podnoszenia kwalifikacji zawodowych lub przed upływem okresu maksymalnie 3 lat, do którego przepracowania zobowiązany był pracownik (chyba że umowa o pracę została rozwiązana na podstawie art. 55 Kodeksu pracy).

WAŻNE! Podnoszenie kwalifikacji z inicjatywy pracownika - też na podstawie umowy! Umowa szkoleniowa konieczna będzie również w przypadku, gdy z inicjatywą podnoszenia kwalifikacji zawodowych wyjdzie pracownik.

5. Zmieniając profil działalności przeszkolisz pracownika zgodnie z nowymi przepisami
Przepisy dotyczące podnoszenia kwalifikacji zawodowych pracowników w proponowanym brzmieniu mają mieć zastosowanie również w sytuacjach, gdy podnoszenie kwalifikacji dotyczyć będzie pracy, która będzie mogła być wykonywana w związku z planowaną zmianą zakresu działalności pracodawcy. W takim przypadku pracodawca będzie miał obowiązek zatrudniać pracownika przez co najmniej 6 miesięcy po zakończeniu podnoszenia kwalifikacji. Natomiast, gdyby utrzymanie tego zatrudnienia w tym okresie okazało się niemożliwe z przyczyn obiektywnych - pracownikowi będzie przysługiwało odszkodowanie w wysokości 1-miesięcznegowynagrodzenia.

6. Umowy zawarte przed wejściem w życie przepisów będzie można zaktualizować
W przypadku zmiany przepisów dotyczących podnoszenia kwalifikacji zawodowych może pojawić się problem jak traktować umowy szkoleniowe zawarte na podstawie „starych" przepisów. Również ta kwestia została wyjaśniona w projekcie - zgodnie z nim umowy szkoleniowe zawarte przed wejściem w życie nowych przepisów będą mogły obowiązywać nie dłużej niż do 10 kwietnia 2010 r. Natomiast w przypadku, gdy strony będą chciały, aby zawarta umowa obowiązywała po tym terminie - będą musiały dostosować jej zapisy do nowych regulacji (w razie, gdy umowa przewidywała wyższy wymiar urlopu szkoleniowego, niż zakładany przez projekt - pracodawca będzie musiał w aktualizowanej umowie uwzględnić ten wyższy wymiar urlopu).

Podstawa prawna
projekt ustawy o zmianie ustawy - Kodeks pracy oraz ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych (projekt z 26 sierpnia 2009 r.).




 

Chcesz wiedzieć więcej - wypróbuj bezpłatnie poradnik "Dokumentacja kadrowa"

Artykuł pochodzi z serwisu: www.PortalKadrowy.pl :: Serwis specjalistów ds. personalnych

Poleć